Bibliofiel

dinsdag 10 juli 2012

‘Ik heb 16.000 boeken,’ zei laatst iemand tegen me, meer zelfverzekerd dan trots. Ik had bijna de neiging om hem te vragen: ‘En heb je die allemaal gelezen?’ Maar dat deed ik, dat is flauw. Familie en bekenden deden dat vroeger bij mijn vader. Dan stonden ze met open mond voor zijn rijk gevulde boekenkasten, mijn pa had enorm veel boeken, en dan vroegen ze hem dus die vraag. Ja, hij had er heel veel gelezen, maar niet allemaal. Of helemaal. Begrijpelijk ook, ik bedoel: er stonden ook encyclopedieën tussen, en die lees je niet bladzijde voor bladzijde. Toch was hij als de dood dat hij eens een boek zou uitlenen met aan elkaar geplakte bladzijden. Aha, niet eerder gelezen! Mijn vader leende nooit boeken uit, maar dat was meer uit angst voor beschadigingen. Hij snuffelde altijd in zijn boeken, las her en der stukken, of las her en der stukken voor. Ook snuffelde hij in boekwinkels naar nieuwe titels, en heel wat keren kachelden mijn moeder en ik achter hem. Bijna elke zaterdagmiddag was het raak, en nog vind ik het heerlijk een boekwinkel binnen te stappen (hoewel het me als schrijver soms ook ontmoedigd). De sensatie van een nieuw boek, de reuk van versheid. Het zoeken en het vinden. Een eerste druk, een mooie kaft, een (heel) oud exemplaar, een bijzondere uitgave, een mooie kleur, een fraaie letter. Om maar te zwijgen over een gesigneerd boek: een ferme handtekening, of zelfs snelle schets. Dat soort boeken koester ik. Ook geven ze een tijdsbeeld. De boeken van Pim Hofdorp over Haagse wijken, zeg maar de verre voorloper van Baantjer. Of van Rechter Tie (Robert van Gulik), waar ik als kind de eerste pornoplaatjes in vond (Zwarte Orchidee in bad verrast). Met de geur nu van voorbije jaren. Hollands Glorie, Jan de Hartog. Herman de Man, Het wassende water. Mijn vader was bibliofiel, ik koester zijn trofeeën. ‘Wow, 16.000 boeken,’ antwoordde ik, ‘hoeveel kasten heb je dan wel niet?’ ‘Nee, mafkees, ze staan gewoon op mijn e-reader. Ik heb ze allemaal gratis gedownload’…